Z ławy obrońcy i kibica (28). Biznesmeni Herra i Bogucki

Wysokie wynagrodzenie dla prezesów Euro 2012 nie dziwi mnie. Wykazali się talentami biznesowymi i stadion w Kołobrzegu wynajęli prawdopodobnie za niecałe 7% wartości.

 

            Od kilku dni polskie społeczeństwo jest w szoku po ujawnieniu, że szefowie organizujący Euro 2012 Marin Herra i Andrzej Bogucki zarobili łącznie ponad pięć milionów złotych. Nie za bardzo rozumiem to oburzenie, a dokładnie dlaczego ludzie się dziwią się dopiero teraz. Od chwili uzyskania prawa do organizacji Euro 2012 rozpoczęła się  gigantyczna walka na szczytach władzy komu dostanie się ten tort. W wyniku walk frakcyjnych Listkiewicz został odsunięty od głównego koryta, a i w Ministerstwie Sportu trwała bezpardonowa walka i jak się teraz okazuje afera Zdzicha, Rycha i innych kumpli to tylko czubek góry lodowej. Siedząc na prowincji nie mamy zielonego pojęcia co naprawdę się dzieje. Pewne odpryski walki buldogów pod dywanem są dostrzegalne również i w naszym prowincjonalnym Kołobrzegu. Ponad rok temu w styczniu 2012 r. pan prezydent miasta oświadczył, że nowy stadion przez pół roku zostaje zamknięty dla Kołobrzeżan i będzie oddany Duńczykom. Wywołało to ogromne protesty piłkarzy i kibiców, którzy w decyzji tej widzieli  utratę szansy na awans do drugiej ligi. Kibice na stadionie i w mieście urządzali demonstracje, a władza z wielką zajadłością je tępiła. Kilka osób po protestach trafiło na ławę oskarżonych, a jedna sprawa w sądzie nie zakończyła się do chwili obecnej.

            Zamknięcie stadionu było bulwersujące, gdyż roczny koszt jego utrzymania przewidziany w budżecie to 1.207.897,00 zł brutto, a według wielu kibiców miasto miało za to otrzymać około 40.000,00 zł. Z prostego porównania tych dwóch cyfr wynikało, że za pół roku wyłączenia stadionu z eksploatacji miasto poniesie koszty około 600.000,00 zł, a otrzyma w zamian 40.000,00 zł, a tym samym strata z tego tytułu wyniesie około 560.000,00 zł. Jestem jak najdalszy od rozsiewania plotek i podawania niesprawdzonych informacji i dlatego w sposób publiczny zadałem urzędnikom w ratuszu kilkanaście pytań o koszt wynajmu, warunki tego wynajmu, jak również czy wyłączenie stadionu z użytkowania przez pół roku stanowi element umowy, czy też jest to jednostronna deklaracja prezydenta złożona ustnie. Otrzymałem na piśmie odpowiedzi [przeczytaj: Z ławy obrońcy i kibica (18), 25 marca 2012 r. Pytania o stadion i nie tylko,  Z ławy obrońcy i kibica (20). Pytania o stadion i nie tylko. Część II, 20 kwietnia 2012] i niektóre z nich ponownie przytaczam z moim ówczesnym komentarzem:

1)      „W jakiej kwocie są roczne odpisy amortyzacyjne stadionu?”

Odpowiedź: Ww. odpisy amortyzacyjne wynoszą 974 402,42 zł.

2)       „Czy Pan Prezydent zawarł umowę dotyczącą pobytu duńskiej reprezentacji w Kołobrzegu, a jeżeli tak to:

  1. a.      „z kim i kiedy została zawarta ta umowa – jakie konkretnie podmioty ją zawarły?”

Odpowiedź: Umowa została zawarta 16 marca 2010 roku pomiędzy EURO 2012 Polska Sp. z o.o. a Gminą Miasto Kołobrzeg;

b)     „jakie były podstawowe warunki tej umowy, a w szczególności jakie zobowiązania finansowe i rzeczowe przyjęła na siebie Gmina Miasto Kołobrzeg i spółki miejskie w Kołobrzegu?

Odpowiedź: Umowa dotyczy najmu obiektów (stadion, boisko treningowe, sala na centrum prasowe itp.) na centrum treningowe od dnia 28 maja 2012 roku do dnia 2 lipca 2012 roku,

c)      „jaki ekwiwalent otrzyma Gmina Miasto Kołobrzeg bądź spółki miejskie w Kołobrzegu w zamian za pobyt ekipy reprezentacji Królestwa Danii?”

Odpowiedź: Strony zobowiązały się w umowie do nie udostępniania danych osobom trzecim.

Komentarz E.S.: Odpowiedź na pytanie c) nie została udzielona, a Pan Prezydent powołał się na zapis w umowie zobowiązujący strony do nie ujawniania danych osobą trzecim. Skoro stroną umowy jest Gmina Kołobrzeg, a ja jestem mieszkańcem tej Gminy, to nie za bardzo czuję się osobą trzecią, tylko jak najbardziej stroną tej umowy, a więc powinienem znać jej treść. Z odpowiedzi na pytanie b) wynika, że przedmiotem umowy są nieruchomości stanowiące mienie gminne (stadion, boisko treningowe, etc.). W stosunkach gospodarczych strony umowy mogą zastrzec poufność danej umowy na zewnątrz, a nawet gdyby poufności tej nie zastrzeżono, rozumie się ją jako coś oczywistego wynikającego z samego charakteru umowy gospodarczej. Jednakże umowy muszą być zgodne z obowiązującym na terenie Rzeczypospolitej prawem, a umowa sprzeczna z ustawą, albo mająca na celu obejście ustawy, jest nieważna. Nieważna jest też czynność prawa sprzeczna z zasadami współżycia społecznego (art. 58 §1 i §2 k.c.). Inaczej sprawa przedstawia się z umowami dotyczącymi mienia gminnego. Ustawa o dostępie do informacji publicznej z dnia 6 września 2011 r. w art. 4 nakłada między innymi na osoby prawne samorządu terytorialnego obowiązek udostępniania informacji publicznej. Zakres dostępu do informacji publicznej określa art. 6 tejże ustawy, który wskazuje, że udostępnieniu podlega informacja publiczna o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego. Z zapisu tej ustawy wynika jednoznacznie, że nie może być utajniana informacja dotycząca majątku Gminy Kołobrzeg. Skoro więc w umowie pomiędzy Gminą Kołobrzeg, a  EURO 2012 Polska Sp. z o.o. znalazł sie zapis o zakazie udostępniania  informacji, to niewątpliwie, jako sprzeczny z ustawą, z mocy samego prawa jest nieważny od samego początku. Ostatnio pojawiła się informacja, że kilku radnych dostąpiło tego zaszczytu i mogli zapoznać się z omawianą umową. Takie działanie Pana Prezydenta jest nieuprawnione i nie może on traktować tej umowy jako aktu tajnego objętego tajemnicą. Nie ma żadnej podstawy prawnej, aby dokonać utajnienia tej umowy. Sam zapis w umowie zobowiązujący strony do poufności jest nieważny z mocy samego prawa, a brak jest w mojej ocenie przesłanek do utajnienia w trybie ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych i Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 13 sierpnia 2010 r. w sprawie sposobu oznaczania materiałów, umieszczania na nich klauzul tajności, a także zmiany nadanej klauzuli tajności.

1)      „Czy ogłoszona niemożność korzystania ze stadionu przez okres pół roku jest elementem umowy czy też jest to jednostronna deklaracja Pana Prezydenta złożona poza umową?”

Odpowiedź: Wyłączenie płyty głównej z użytkowania zostało zagwarantowane odrębnym pismem do Duńskiej Federacji Piłkarskiej z dnia 13.12.2011 r.

Komentarz E.S.: Odpowiedź na to pytania zaskoczyła nie tylko mnie, ale zapewne stanowi niespodziankę również dla czytelników. Pan Prezydent Janusz Gromek wielokrotne wypowiadał się w mediach, że na podjęcie decyzji miał jedynie piętnaście minut. Na przykład w liście otwartym do posła na sejm RP Czesława Hoca, opublikowanym w „Kulisach Kołobrzeskich” w numerze z dnia 16-19 marca 2012 r. Pan Prezydent Miasta Janusz Gromek napisał: „Rozmowy w tej sprawie były trudne, a na podjęcie kluczowej decyzji w sprawie stadionu miałem zaledwie kwadrans. Brak możliwości korzystania z murawy już od stycznia to najważniejszy warunek postawiony przez Duńską Federację”.

Ta wypowiedź kłóci się z odpowiedzią, że Pan Prezydent napisał odrębne pismo do Duńskiej Federacji Piłkarskiej w dniu 13.12.2011 r. Albo coś się uzgadnia w trakcie negocjacji, albo też pisze się odrębne pismo i kieruje do Federacji. Trudno mi sobie wyobrazić, aby Pan Prezydent napisał pismo do Duńskiej Federacji w 15 minut i to prawdopodobnie nie po polsku. Powstaje dodatkowe pytanie, czy Pan Prezydent Janusz Gromek miał kompetencje do zgłaszania na piśmie tego rodzaju deklaracji dotyczących majątku gminnego, która to deklaracja pozostaje w sprzeczności z zapisami budżetu, który z kolei przewiduje, iż stadion będzie użytkowany przez Kotwicę Kołobrzeg, na co miasto przeznacza środki w swoim budżecie. Wątpliwości w tej sprawie mnożą się, a jedynym sposobem oczyszczenia atmosfery jest jasne i szczegółowe przestawienie społeczeństwu wszelkich okoliczności związanych z podjętymi decyzjami.

Do chwili obecnej wątpliwości nie zostały rozwiane i pytania pozostają w pełni aktualne. Nie wiem czy sprawę tę badała Komisja Rewizyjna Rady Miasta, na pewno jednak nie opublikowano żadnego szczegółowego raportu.  Najlepiej pozamiatać wszystko pod dywan i udawać, że sprawy nie było. Czytam dzisiejsze doniesienia prasowe o niebotycznych wynagrodzeniach pana Marcina Herra, który według „Superexpresu” zarobił 2.648.533,00 zł i o Andrzeju Boguckim, który jakoby zarobił 2.597.877,00 zł. Patrząc na tę sprawę z naszego kołobrzeskiego podwórka panowie ci wykazali się niezwykłym talentem, gdyż za najem kołobrzeskiego stadionu, za który powinni zapłacić 600.000,00 zł (tylko zwrot kosztów utrzymania) zapłacili niecałe 7% tej kwoty. Z punktu widzenia biznesowego zasłużyli sobie na wysokie premie finansowe. Jak jednak należy ocenić drugą stronę tej transakcji?

Adwokat Edward Stępień

Kołobrzeg w archiwum IPN – 28 (66). Rok 1945 w Kołobrzegu

Kołobrzeg zdobyto, a nie wyzwolono. Taki wniosek wypływa też ze sprawozdań szefów UB. Jeszcze niedawno z okazji 18 Marca odżywał spór, czy Kołobrzeg wyzwolono, jak twierdziła to propaganda komunistyczna, czy też raczej zdobyto. W miarę poszerzania się naszej wiedzy o tamtym okresie pogląd o wyzwoleniu przechodzi do lamusa. Możemy już swobodnie pisać o zachowaniach armii […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 27 (65). Chwała Żołnierzom Wyklętym

1 marca 2013 r. szereg niezależnych grup i stowarzyszeń organizuje w Kołobrzegu uroczyste obchody „Narodowego Dnia  Pamięci Żołnierzy Wyklętych”. W dniu 26 lutego 2010 roku Prezydent Lech Kaczyński złożył w Sejmie projekt ustawy o ustanowieniu 1-go marca „Narodowym Dniem  Pamięci Żołnierzy Wyklętych”. Za pomysłodawcę uważany jest Janusz Kurtyka, tragicznie zmarły Prezes IPN-u, który przypomniał, że […]

Z ławy obrońcy i kibica (27). Syberiada

Jeszcze niedawno wywózki Polaków na Syberię przedstawiano jako wyraz troski sowietów. Teraz już można mówić więcej, tylko niestety brak jest rzetelnych opracowań.               Kilkanaście dni temu obchodziliśmy 150 rocznicę powstania styczniowego. Pan Prezydent pięknie przemawiał, ale ani razu nie wspomniał, z kim to owi Polacy walczyli. Jeszcze niedawno w podobnym stylu pisano o hekatombie […]

Z ławy obrońcy i kibica (26). Granice prawa

Sędzia Tuleya przyrównując metody śledcze zastosowane wobec doktora G. do czasów stalinowskich wywołał burzę medialną, w czasie której nie zauważono, że jest to stała praktyka niezależna od opcji politycznej sprawującej władzę.                 Z góry zastrzegam, że nie zamierzam uczestniczyć w sporze wywołanym ustnym uzasadnieniem sędziego Tuleyi wyroku w sprawie przeciwko doktorowi G. o […]

Z ławy obrońcy i kibica (25). Towarzysz Gierek Edward – człowiek roku

Pomysł, aby Gierek Edward został człowiekiem roku skrytykowany przez szefa SLD, znalazł poparcie Jacka Kusia.                 Na początku roku jeden z czołowych działaczy SLD rzucił pomysł, aby rok 2013 ogłosić rokiem Gierka Edwarda w stulecie jego urodzin. Od pomysłu tego wyraźnie zdystansował się szef SLD Leszek Miller. Wszyscy inni działacze partyjni wyrazili swój […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 26 (64). Andrzej Starzecki – harcerz niezłomny

Stowarzyszenie Przywracania Pamięci „Kołobrzeg 80” przedstawia Andrzeja Starzeckiego, jednego z nominowanych do medalu „Za Zasługi dla Wolnej Polski”. W dniu 8 grudnia 2012 roku o godzinie 1700 w Sali Koncertowej Ratusza w Kołobrzegu Stowarzyszenie Przywracania Pamięci „Kołobrzeg 80” i Katolicka Inicjatywa Kulturalna organizują rocznicowe spotkanie upamiętniające ofiary stanu wojennego. Spotkanie będzie miało bogaty program artystyczny. […]

Z ławy obrońcy i kibica (24). Zdanie odrębne

Społeczna dyskusja o Amber Gold toczy się głównie wokół kondycji Sądów i Prokuratury.     Początkowo powszechne zdziwienie wzbudziło, że młody biznesmen kilka razy został skazany za oszustwa i za każdym razem była to kara w zawieszeniu. Później ujawniono, że osoba wielokrotnie skazywana pełni funkcję w zarządach różnych spółek. Sędziowie w Krajowym Rejestrze Sądowym nie […]

Z ławy obrońcy i kibica (23). Podnieśmy się z kolan

Dzisiaj (wtorek) o 1800 w Hotelu Pro-Vita spotykają się ludzie gotowi podnieść Kotwicę z dna.    Decyzja o zaprzestaniu finansowania koszykówki i wycofaniu się z rozgrywek rzuciła jej sympatyków na kolana. Po początkowym załamaniu rośnie w siłę grupa osób, którzy wierzą, że można jeszcze uratować Kotwicę. Prezes Trojanowski kilkanaście dni temu powiedział, że aby przetrwać […]

Z ławy obrońcy i kibica (22). Sierp i młot

Artykuł 256 k.k. zabrania propagowania różnych totalitarnych ustrojów, a w szczególności nośników symboliki faszystowskiej i komunistycznej. Ostatnie wydarzenia pokazują, że nie jest to martwy zakaz.     Z nauką historii od dłuższego czasu nie jest w Polsce najlepiej. Młodsze pokolenie wie, że nie można po murach malować swastyki, ale często można spotkać osoby w koszulkach […]

Z ławy obrońcy i kibica (21). O ustawie tzw. „uzdrowiskowej”

Ustawowe uregulowanie działalności handlowej na terenie uzdrowisk budzi w Kołobrzegu wielkie emocje.       W „Gazecie Kołobrzeskiej” w numerze 18 z 4 maja 2012 roku na pierwszej stronie znalazł się artykuł pod znamiennym tytułem „Ustawa uzdrowiskowa bublem?”. Bardzo dobrze, że o tak ważnym dla Kołobrzegu problemie pisze się na pierwszej stronie, ale źle się […]

Z ławy obrońcy i kibica (20). Pytania o stadion i nie tylko – cz. II

Niektórzy wątpili, aby Pan Prezydent Janusz Gromek odpowiedział na moje pytania. Odpowiedzi są, ale nie wszystkie. Tylko częściowo jestem z nich zadowolony.   Kilka dni temu otrzymałem od Pana Prezydenta Janusza Gromka odpowiedź na pytania postawione w felietonie „Pytania o stadion i nie tylko…” [przeczytaj]. Dla przejrzystości po moim pytaniu następuje odpowiedź Pana Prezydenta, a […]

Z ławy obrońcy i kibica (19). Wielkanocny zajączek à rebours

W Wielki Piątek do mojej kancelarii przyszła Pani Leokadia, której Urząd Skarbowy zabrał ze skromnej emerytury 539,15 zł.   Wielkanocny zajączek daje prezenty, a fiskus przebrany w jego skórę złoił 86 letnią emerytkę bez żadnej litości. Panią Leokadię poznałem dwa tygodnie wcześniej. Przyszła ze swoją wnuczką w sprawie, która początkowo wydawała mi się banalna, a […]

Z ławy obrońcy i kibica (18). Pytania o stadion i nie tylko

Od kilku tygodni trwa spór o stadion. Nie znam podstawowych faktów i odnoszę wrażenie, że kołobrzeżanie są w tej samej sytuacji.   Obserwując dyskusję w różnych mediach najczęściej rozmówcy mówią o sprawach, o których mają bardzo mętne pojęcie. Ostatnio na przykład toczy się ogólnopolska debata o wydłużeniu wieku emerytalnego, a ludzie nie wiedzą, jaka jest […]

Rozdział 5. O życiu internatowym i pozainternatowym

Kiedy z reksa stałem się poważnym drugoklasistą, TRM pozyskał dla nas internat. Dla ścisłości był to drugi internat, bo pierwszy był przy ulicy Giełdowej, ale z powodu ciasnoty tylko nieliczni mogli w nim mieszkać. Nowy internat mieścił się na ulicy Kamiennej w dwóch barakach, z czego jeden, mniejszy, istnieje do dzisiaj. Po rocznym pobycie w […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 25 (63). Kobiety w „Solidarności” – część II

  Walkę o wolną Polskę prowadziły też kobiety. W KPT „Bałtywia” w Kołobrzegu wyróżniały się Władysława Refermat, Danuta Górna i Grażyna Nowak. W części I przedstawiłem archiwalne materiały Służby Bezpieczeństwa zgromadzone w Kwestionariuszu Ewidencyjnym o kryptonimie „Zapora”, które dotyczyły inwigilacji Władysławy Refermat oraz innych członków „Solidarności” z Kołobrzeskiego Przedsiębiorstwa Turystycznego „Bałtywia” w Kołobrzegu. Obok głównej […]

Z ławy obrońcy i kibica (17). Zmarł Zenon Sopilnik

Niespodziewanie odszedł człowiek zasłużony dla Kołobrzegu, postać bardzo barwna, którą trudno w jakikolwiek sposób zaszufladkować.   Zenka znałem 30 lat. Być może słowo przyjaźń jest zbyt poważne, ale niewątpliwie był to mój dobry kolega, którego bardzo szanowałem i ceniłem. Poznałem go jesienią 1982 roku, gdy zwrócił się do mnie, abym pomógł mu w napisaniu statutu […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 24 (62). Pałowanie w więzieniu

W więzieniu w Wierzchowie Pomorskim znaleźli się ludzie niewinni i mija 30. rocznica ich ciężkiego pobicia. Internowanie to z punktu wiedzenia prawnego decyzja o charakterze administracyjnym. Po wprowadzeniu stanu wojennego wydawali ją Komendanci Wojewódzcy MO i w skali kraju było ich prawie dziesięć tysięcy. Decyzje o internowaniu nie zawierały żadnego uzasadnienia i nie istniała podstawa […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 22 (60). Kobiety w „Solidarności”

Działalność na rzecz niepodległości nie był przywilejem wyłącznie męskim. Prawie wszyscy działacze „Solidarności” lat 80-tych podkreślają rolę swoich żon.  Takim znakomitym przykładem może być Joanna Duda-Gwiazda czy też żona Bogdana Borusewicza – Alina Pieńkowska. Prawdziwą ikoną „Solidarności” była Anna Walentynowicz. W stanie wojennym wiele kobiet internowano i utworzono dla nich specjalne ośrodki w Gołdapi czy […]

Z ławy obrońcy i kibica (16). Czego uczy nas historia? (Część II)

Czy można postawić znak równości między PRL-em, a III Rzeczypospolitą, czy też za komuny żyło się lepiej jak twierdzą co niektórzy? Obie części felietonu dotyczą wpisów pod moim artykułem z dnia 11.11.2011 r. zatytułowanego „Bohaterowie patriotycznej manifestacji 10 listopada 1982 roku” [przeczytaj]. W pierwszej części felietonu opublikowanego 10 stycznia 2012 roku [przeczytaj] skoncentrowałem się na […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 22 (60). KE „Konserwator”

Odnalazłem  część materiałów archiwalnych dotyczących inwigilacji Mirosława Orlińskiego znanego obecnie działacza wędkarskiego kojarzonego z zawodami „Salmo Parsęty”. Materiały esbeckie można podzielić na trzy podstawowe grupy. Najpoważniejsze sprawy określane były jako „Sprawy Operacyjnego Rozpracowania” (SOR). Trochę niższa kategoria to „Sprawy Operacyjnego Sprawdzenia” (SOS). Były również „Kwestionariusze Ewidencyjne” (KE), które dotyczyły pojedynczych osób – ocenianych przez SB, […]

Z ławy obrońcy i kibica (15). Czego uczy nas historia? (Część I)

Czy można postawić znak równości między PRL-em, a III Rzeczypospolitą, czy też za komuny żyło się lepiej jak twierdzą co niektórzy? Zamieszczanie komentarzy pod artykułami to nowość, którą przyniósł Internet i elektroniczne gazety, takie jak miastokolobrzeg.pl. Kiedyś można było tylko gadać do telewizora i w zaciszu domowym pieklić się na zasadzie „gadał dziad do obrazu, […]

Z ławy obrońcy i kibica (14). O duchu walki

Mecz Kotwicy z Zastalem dostarczył mocnych wrażeń, które skłaniają do rozważań czym w istocie jest sport i jakie wartości propaguje. Przed dwoma ostatnimi meczami pierwszej rundy zakładem, że przynajmniej jeden wygramy. Oceniając siłę zespołów Śląska i Zastalu myślałem że wygramy z tymi pierwszymi. Po raz kolejny okazało się, że sport nie do końca jest przewidywalny. […]

Z ławy obrońcy i kibica (13).

Ostatni mecz Kotwicy z PBG Basket Poznań nastroił mnie bardzo optymistycznie. Dotychczas pięć meczów wygraliśmy i zanotowaliśmy tyle samo porażek, co daje nam pozycję w środku tabeli. Przegrane mecze były bardzo wyrównane i dopiero w czwartych kwartach następowała katastrofa. Należy zwrócić uwagę, że Kotwica po raz pierwszy w tym sezonie przez cały mecz grała równo […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 21 (59). Bohaterowie patriotycznej manifestacji 10 listopada 1982 roku

W czwartek przypada kolejna rocznica manifestacji pod Katedrą, która została bru-talnie rozpędzonej przez milicję. 10 listopada 2011 r. o godzinie 1700 Stowarzyszenie Przywracania Pamięci „Kołobrzeg 80” zaprasza pod tzw. „ołtarzyk” przy kołobrzeskiej Bazylice na uroczystości poświęcone kolejnej rocznicy manifestacji w 1982 roku. Zapraszamy wszystkich kołobrzeżan i gości, którym bliskie są ideały niepodległości i patriotyzmu, a […]

Z ławy obrońcy i kibica (12). Czy jesteśmy skazani na psucie prawa?

Istnieją niesprawiedliwe bądź całkowicie zbędne przepisy prawne, które stanowią śmiertelne zagrożenie dla uczciwych przedsiębiorców.

Z ławy obrońcy i kibica (11). A jednak mamy koszykówkę

Wiosną byłem przekonany, że dla koszykarskiej Kotwicy w wydaniu ekstraklasowym nie ma żadnego ratunku. Główny sponsor Miasto Kołobrzeg ustami swoich włodarzy wypowiadało się, że w kasie nie ma pieniędzy dla „koszykarskiej fanaberii”. Otwarciu stadionu piłkarskiego towarzyszyły informacje, że jego utrzymanie kosztuje blisko milion złotych rocznie, a ponadto silne lobby nożnych kopaczy domagało się zwiększenia środków, […]

Z ławy obrońcy i kibica (10). O profesorach nie tylko w sposób podniosły

Po czterdziestu latach o profesorach ze szkoły średniej jest łatwiej, a jednocześnie trudniej pisać. Ta dwoistość wynika z dość powszechnej przypadłości polegającej na koloryzowaniu młodości, jak również z faktu, że chętnie staramy się nie pamiętać o rzeczach przykrych, a pielęgnujemy wspomnienia o chwilach radosnych. Ze znacznej perspektywy łatwiej oceniamy, jakie wartości wpojone przez profesorów były […]

Z ławy obrońcy i kibica (9). Przypadek Alfreda Liskowa

Ze znacznym opóźnieniem przeczytałem artykuł Pana doktora Hieronima Kroczyńskiego zamieszczony w „Gazecie Kołobrzeskiej” nr 26 z 1 lipca 2011 r. opisujący przypadek Alfreda Liskowa. Dowiadujemy się z niego, że bohater artykułu kołobrzeżanin zamieszkały przy dzisiejszej ulicy Portowej w wieku 31 lat trafił z armią hitlerowską nad rzekę Prut. W nocy z 21 na 22 czerwca […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 20 (58). Władysław Klimiuk – założyciel „Antykomunistycznego Związku Wolnych Polaków”

17 lipca 2011 r. w Kołobrzegu zmarł Władysław Klimuk, który zasługuje na stałe miejsce w historii najnowszej Polski. Jego działalność opozycyjna wpisuje się w główny nurt sporu o genezę i początki opozycji antykomunistycznej. Znaczna część historyków z prof. Andrzejem Friszke na czele lansują pogląd, że po rozbiciu podziemia niepodległościowego w latach 40-tych w kraju zapanował […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 19 (57). Powiat kołobrzeski w 1949 roku w relacji UB

Prawie wszystkie moje dotychczasowe publikacje dotyczyły lat 80-tych ubiegłego wieku. Wyjątkiem był artykuł opisujący działania band sowieckich w 1946 roku. W archiwum Instytutu Pamięci Narodowej znajduje się znaczny zbiór dokumentów z lat 1945-1989 odnoszący się do Kołobrzegu. Jestem pierwszym czytelnikiem tych archiwaliów, które czekają na poważne, naukowe opracowanie. Poniżej prezentuję jeden z tych dokumentów, tj. […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 18 (56). Czego Wojska Ochrony Pogranicza szukały w lokomotywowni?

Niepublikowane dotąd materiały dotyczące wspólnych działań Grupy Operacyjnej WOP oraz Służby Bezpieczeństwa na terenie Polskiej Kolei Państwowej w Kołobrzegu. Poprzedni odcinek poświęciłem grupie opozycjonistów w PPiUR „Barka” w Kołobrzegu oraz roli Granicznego Punktu Kontroli WOP w ich zwalczaniu. Napisałem wówczas, że esbecy w zielonych mundurach zajmowali się z zasady przedsiębiorstwami gospodarki morskiej, przy czym były […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 17 (55). Henryk Kuzański – opozycyjny robotnik z dyplomem inżyniera

Odnaleziona teczka pod kryptonimem „Plastyk”  dokumentuje działania opozycyjne w PPiUR „Barka” w Kołobrzegu w okresie stanu wojennego. Kiedy po raz pierwszy dowiedziałem się, że istnieją  materiały pod kryptonimem „Plastyk” przypuszczałem, że dotyczą one Wiktora Szostały, który był najbardziej znanym plastykiem działającym w opozycji. Teczka Sprawa Operacyjnego Sprawdzenia (SOS) „Plastyk” dotarła do mnie już po wydaniu […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 16 (54). Zenon Tomaszewski – lider „Solidarności” nauczycielskiej

Zenon Tomaszewski należy do licznego grona aktywistów „Solidarności”, którego działalność warta jest przypomnienia. W książce „Kołobrzeg-twierdza „Solidarności”” umieściłem biogramy 33 aktywnych działaczy „Solidarności”, których postawa i dokonania wyróżniały ich spośród licznej grupy opozycjonistów. Układając zestawienie działaczy najbardziej zasłużonych dla „Solidarności” zasięgnąłem opinii osób znających środowisko i poprosiłem o sporządzenie listy. W kilku przypadkach powtarzało się […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 15 (53). Stefan Wierciński – zapomniany działacz „Solidarności”

Opisując początki „Solidarności” w Kołobrzegu korzystałem głównie z materiałów zgromadzonych w wielotomowych aktach pod kryptonimem „Związkowiec” (sygn. akt IPN Sz 00107/85). Wynikało z nich, że Stefan Wierciński odegrał główną rolę w sierpniu 1980 roku przy tworzeniu wolnych związków zawodowych w PŻB w Kołobrzegu. 28 sierpnia 1980 roku Stefan Wierciński miał decydujący głos na zebraniu załogi […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 14 (52). Łucja Końko – Wychowawca

Łucja Helena Końko, urodziła się 18 sierpnia 1931 roku w Wilnie. Pochodzi z rodziny rzemieślniczej o tradycjach patriotycznych. Brat Tadeusz jako żołnierz Armii Krajowej o pseudonimie „Jonasz” był dowódcą oddziału i zginął w październiku 1944 roku w walce z sowietami. Ojciec tuż po wojnie był aresztowany i spędził w więzieniu dwa lata. Ukończyła w 1952 […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 13 (51). Wiktor Szostało, figurant SOS „Ambona”

Wiktor Szostało to czołowa postać kołobrzeskiej „Solidarności”. Przedstawiam nieznane dotychczas dokumenty esbecji dotyczące ciekawego zdarzenia z początku 1981 roku. Sprawa dotyczy okupacji budynku Wojewódzkiej Rady Związków Zawodowych (WRZZ) w Koszalinie, a następnie przejęcia znajdujących się tam dokumentów związkowych. Aby uchwycić istotę sprawy niezbędne jest nakreślenie kilku zdań wprowadzenia. W ustroju komunistycznym wszystkie środki produkcji, tj. […]

Kołobrzeg z archiwum IPN – 12 (50). Sowieckie bandy w powiecie kołobrzeskim w 1946 r.

Przez cały okres PRL-u istniała jedyna oficjalna wersja roli Armii Czerwonej podczas zajmowania ziem należących do II Rzeczypospolitej oraz ziem zachodnich i północnych, które przypadły Polsce po II wojnie światowej. Propaganda komunistyczna głosiła, że proces wyzwolenia Polski rozpoczął się w lipcu 1944 roku wraz z wkroczeniem sowietów na Lubelszczyznę, zupełnie pomijając przesuwanie się frontu przez […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 11 (49). Jak pracował „Jacek” vel „Jarek”? Cz. II

Kolejny odcinek przedstawiający dokumenty opisujące jednego z wielu tajnych współpracowników i jego opiekunów z SB, jak również pokrzywdzonych z Kombinatu Budowlanego. Dokumenty dotyczące współpracy Tomaszewskiego Pawła Edmunda, który przybrał pseudonim „Jacek”, a później „Jarek” przedstawiłem w dwóch artykułach. Pierwszy stanowił omówienie teczki osobowej [przeczytaj], a drugi zawierał dokumenty z teczki pracy za lata 1982-1983 [przeczytaj]. […]

Rozdział 6. W którym będą opowieści z mórz i oceanów

Przez pięć rozdziałów opowieści bardzo niewiele było wzmianek o morzu, a wszak poszedłem do TRM-u, aby pływać po oceanach i doświadczać rozlicznych przygód. Uważałem, że na początek zostanie sprawdzona nasza umiejętność pływania i dlatego podjąłem heroiczne wysiłki, aby się nauczyć utrzymywania na wodzie, co opisałem w rozdziale I. Okazało się, że takiego sprawdzianu nie było, […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 10 (48). Jak pracował „Jacek” vel „Jarek”?

W odcinku tym prezentuję pierwszą część oryginalnych dokumentów znajdujących się w teczce pracy tajnego współpracownika „Jacek” vel „Jarek”. W poprzednim odcinku [przeczytaj] zaprezentowałem dokumenty znajdujące się w teczce personalnej konfidenta „Jacek” vel „Jarek”. Obrazują one sposób pozyskania, a także oceny działalności tajnego współpracownika. Esbecy podkreślali jego zaangażowanie i bardzo pozytywny stosunek do tajnej policji. Teczka […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 9 (47). Tajny współpracownik „Jacek” vel „Jarek”, nr ewidencyjny 21.075

W latach 90. XX wieku toczyła się w Polsce ożywiona i pełna emocji dyskusja dotycząca materiałów pozostawionych przez Służbę Bezpieczeństwa. Ludzie skupieni wokół „Gazety Wyborczej” oraz postkomuniści twierdzili, że materiały te nie mają żadnej wartości, gdyż zostały celowo spreparowane i są to tzw. „fałszywki”, a prawdziwe dokumenty już zniszczono. Mottem przewodnim kampanii prezydenckiej Kwaśniewskiego Aleksandra […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 8 (46). Kwestionariusz Ewidencyjny kryptonim „Tokarz”

Kolejny odcinek cyklu dotyczy Henryka Dmitrzaka z Kombinatu Budowlanego, który nie pełnił w „Solidarności” żadnej ważnej funkcji, a pomimo to esbecja szykanowała go w różny sposób. Służba Bezpieczeństwa nie była zbyt oryginalna wymyślając kryptonimy tajnych operacji. Sprawie inwigilacji Sławoja Kiginy nadano kryptonim „Elektryk”, gdyż faktycznie figurant, tj. osoba rozpracowywana, była elektrykiem. Kryptonim „Tokarz” nadano sprawie […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 7 (45). Wyzwoliciele czy zdobywcy?

Od 20 lat rozważa się czy Armia Czerwona podbiła nasze tereny, czy też je wyzwoliła. Jako głos w dyskusji przedstawiam zapomniane zdarzenia ze stycznia 1946 roku, w których ludność polska w Świeciu Kołobrzeskim odpierała ataki rabusiów w sowieckich mundurach. Od chwili odzyskania niepodległości w 1989 roku możliwa stała się dyskusja o faktycznej roli Armii Czerwonej […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 6 (44). Kwestionariusz Ewidencyjny „San”. Figurant Leszek Turski

Opisuję dzisiaj nieznane dotychczas materiały Służby Bezpieczeństwa dotyczące inwigilacji czołowego działacza „Solidarności” Leszka Turskiego. W książce „Kołobrzeg-twierdza Solidarności” zamierzałem zamieścić biogram Leszka Turskiego, gdyż wiedziałem, że zaliczał się on do czołowych postaci kołobrzeskiej „Solidarności”. Jednakże w chwili pisania książki dysponowałem jedynie bardzo fragmentaryczną wiedzą na jego temat. Już po wydaniu książki dotarłem do nieznanych wcześniej […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 5 (43). Jan Maj – figurant Kwestionariusza Ewidencyjnego kryptonim „Profesor”

W książce „Kołobrzeg – twierdza „Solidarności” zamieściłem biogram Jana Maja (s. 413), w którym między innymi podałem, że Służba Bezpieczeństwa prowadziła jego rozpracowywanie w ramach Kwestionariusza Ewidencyjnego kryptonim „Profesor”. W chwili pisania tego biogramu, a więc w maju 2010 r. nie znałem jeszcze akt o kryptonimie „Profesor”. W tej chwili mam je przed sobą i […]

Z ławy obrońcy i kibica (8). Opowieści wigilijne

Zawsze, gdy zbliża się Wigilia wspominam tragiczne wydarzenia, które rozegrały się 24 grudnia 1945 roku w powiecie lidzkim na kresach. O historii tej dowiedziałem się z ustnych przekazów moich krewnych, gdy osiem lat temu odwiedziłem Lidę i okolice. Jednym z celów podróży była renowacja pomnika symbolicznego grobu mojego dziadka Bolesława Łuczko. Zginął on w dość […]

Z ławy obrońcy i kibica (7). Rocznica grudnia 1970 r.

Obecne dni to kolejne smutne rocznice grudnia 1981 roku, wprowadzenia stanu wojennego i zamordowania górników w kopalni „Wujek”. W tym roku przypada też okrągła 40 rocznica wydarzeń Grudnia ‘70 roku na Wybrzeżu w Gdańsku, Gdyni, Elblągu, Słupsku i Szczecinie. W starciach z wojskiem i milicją zginęło wówczas kilkudziesięciu demonstrantów lub przypadkowych przechodniów. Prawie dwadzieścia lat […]

Kołobrzeg w archiwum IPN – 4 (42). Pamiętna rocznica

Stowarzyszenie Przywracania Pamięci „Kołobrzeg 80” zaprasza 13 grudnia 2010 r. o godzinie 1900 na Mszę Świętą w Bazylice. Po Mszy około 1945 zapalimy znicze pod krzyżem „Solidarności” przy Bazylice dla oddania hołdu i upamiętnienia wszystkich ofiar stanu wojennego. Następnie około 2000 zbierzemy się w restauracji „Adabar” na otwartej dyskusji o przyczynach, przebiegu i skutkach stanu […]

Z ławy obrońcy i kibica (6). Marzenia nieśmiałe

Mecz Kotwicy z Polpharmą przeszedł do historii. Znakomici redaktorzy sportowi poddadzą ten mecz szczegółowej analizie. Z mojego miejsca na widowni widziałem, że nasi „czarodzieje” oddali w I połowie 13 rzutów za „3”, z czego trafili raz. Czas najwyższy sięgnąć po posiłki z Kołobrzeskiej Ligi Amatorskiej. Jest tam co najmniej kilkunastu zawodników grających dla przyjemności i […]

 
listopad 2026
P W Ś C P S N
« paź    
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30  

Odnośniki